Ik rem af, want ik herinner.
Het is weer december. De lucht is grijs, zoals we dat van haar gewend zijn in deze laatste, doorgaans ijzig koude, maand. Ik bezie van achter mijn beeldscherm een verlaten straat. Een vlag wappert in de verte. Hij wekt een suggestie van levendigheid die de wereld nu niet waar kan maken. Kerstlampjes wenken van achter gesloten ramen, bijna uitnodigend. Het is tijd voor bezinning.
2025 was in geopolitiek opzicht een bijzonder en bijzonder idioot jaar. Het circus rondom de Nobelprijs voor de Vrede, dat nota bene haar climax zou bereiken bij een volledig voor Trump gefabriceerde ‘FIFA Vredesprijs’, vond wat mij betreft een onverwacht evenwicht tussen écht heel grappig en volledig van de pot gerukt. De ontwikkeling van de door Infantino (of Infantiel-o) gelauwerde wereldleider tot minst stabiele bondgenoot ter wereld, is verontrustend op een manier die voor mijn generatie naar mijn mening tot nu toe ongekend was. Er staat een nieuw soort Koude Oorlog voor de deur. Het is een ijskoude versie en hoe ie eruit gaat zien is volledig afhankelijk van iemand die nog vrij recent een historische vleugel van het Witte Huis liet platgooien omdat hij graag een balzaal wilde. Het betreft, voor de helderheid, dezelfde man die vorige week nog beweerde dat hij verantwoordelijk was voor de invoering van 5G, zonder in de bijzin daarna blijk te geven van ook maar enige kennis over wat 5G eigenlijk precies is.
We kijken terug op een jaar van afscheid. Niet alleen nam het Witte Huis afscheid van de ratio; nee, we namen ook afscheid van een enorme lijst aan coryfeeën. David Lynch, Manuela Kemp, Ron Brandsteder, Frits Bolkestein, Gene Hackman, Dieuwertje Blok, Rob de Nijs, Loretta Schrijver. En dan heb ik eigenlijk pas de eerste drie maanden van dit jaar doorgespit. Paus Franciscus verruilde het aardse voor het hemelse, en ja, zelfs Chiel Montagne zou na 2025 nooit meer een plaatje draaien. Afscheid nemen bestaat niet, zong Borsato ooit. En we namen nota bene in 2025 ook afscheid van het afscheid dat we eerder ooit van al die Borsato-hits hadden genomen.
Het is weer december. 16 december vandaag. Ik werd vanmorgen wakker met felicitaties en tekeningen. Vanavond, net iets voor twaalven, is het 46 jaar geleden dat ik het levenslicht zag. Geboren in het hart van Brabant, in wat toen nog het Maria-ziekenhuis heette. Opgegroeid in een buitenwijk van Tilburg die, terwijl wij daar woonden, zich al snel tot stadsdeel ontwikkelde. Die stad heb ik verlaten. Voor het werk, voor de liefde, door een samenloop van omstandigheden. Ze zit in mijn hart, maar de keren dat ik haar bezoek zijn doorgaans vrij beperkt. Ik sloeg de vleugels uit en vloog via Helmond, Ameland en Lith naar Maren-Kessel. Ik verzamelde herinneringen, vrienden, geliefden. Vannacht, toen mijn hoofd net het kussen had geraakt, passeerden velen van hen eventjes de revue. Aan de binnenkant van mijn ogen, zoals Bassie dat zou zeggen. En ik was eventjes verdrietig.
Niet omdat ik bang ben om oud te worden. Al werd ik gisteren wel overvallen door een uiteraard volledig rationele angst voor de dood. Voor zover angst overigens überhaupt ooit rationeel is. Nee; mijn verdriet is zuiver snelheidsgerelateerd.
Zoveel herinneringen, pijnlijk en liefdevol, mooi én lelijk, die ergens ver weggestopt liggen te verstoffen in de vergetelheid. Het leven gaat te snel om stil te staan. Nieuwe herinneringen vervangen oude herinneringen nog voordat ik de oude goed en wel gearchiveerd heb. Omkijken kan niet, want je hebt beide handen aan het stuur en het is glad op de weg.
Het is december. 16 december 2025. En dit jaar ga ik het gewoon eventjes anders doen. Ik ga deze wintermaand wat gas terugnemen. Sterker nog: ik zet de auto even langs de kant en ga de berm in. Het grasveld. Ik steek het weiland over en zoek ergens een mooie hoge plek om vrijelijk en zonder schaamte terug te kijken. Ik kijk naar alles dat was en alles dat ik achter heb gelaten. Van Saskia Hartemink tot schaatsen op de Reeshofvijver. Van die vreselijke aanvaring met Breezers tijdens de examenstunt tot mijn wekelijkse ontmoeting met een hele rij borrelglaasjes op de sociëteit van D’Artagnan. Daar horen de pijnlijke herinneringen bij aan al die verdrietige momenten van afscheid, van vriendschappen en geliefden, zeker, of aan dat derde kindje dat nooit mee naar huis kwam, maar ook alle mooie momenten die daaraan voorafgingen. Want afscheid is alleen maar pijnlijk als je iets hebt om afscheid van te nemen. De pijn van vaarwel gaat altijd hand in hand met de mooie herinneringen die dat hele vaarwel juist pijnlijk maken.
Ik rem af, want ik herinner. Ik rem af, want ik wil gewoon even met mijn herinneringen samen zijn. Het is december en ik rem af.